Αύξηση 30% στον ΕΝΦΙΑ για 9.000 ακίνητα των τραπεζών

Στην αύξηση κατά 30% του ΕΝΦΙΑ για τα ακίνητα που έχουν στην κατοχή τους οι τράπεζες φαίνεται ότι καταλήγει η κυβέρνηση στο πλαίσιο των μέτρων που επεξεργάζεται για τις τράπεζες. Το μέτρο, εφόσον περιοριστεί στα οικιστικά ακίνητα και δεν εφαρμοστεί στο σύνολο των ακινήτων που έχουν οι τράπεζες, αφορά περίπου 9.000 οικιστικά ακίνητα, που έχουν περιέλθει στην κατοχή τους μέσω πλειστηριασμών και στόχος σύμφωνα με δηλώσεις του υπουργού Επικρατείας Ακη Σκέρτσου είναι να ασκηθεί πίεση προς τις τράπεζες προκειμένου να διαθέσουν ταχύτερα αυτά τα ακίνητα στην αγορά και να περιοριστεί έτσι το οξύ πρόβλημα ανεύρεσης κατοικίας που υπάρχει σήμερα.

Πρόκειται ουσιαστικά για ένα είδος πέναλτι που θα επιβληθεί στις τράπεζες, με την κυβέρνηση να δείχνει αποφασισμένη να νομοθετήσει ακόμη και μονομερώς, χωρίς δηλαδή τη σύμφωνη γνώμη των τραπεζών, για μια σειρά άλλων θεμάτων που αφορούν κυρίως τις προμήθειες στις συναλλαγές. Αντίθετα, στο θέμα των επιτοκίων καταθέσεων και στην ψαλίδα που υπάρχει με τα επιτόκια δανείων, η κυβέρνηση όπως δήλωσε ο υπουργός Επικρατείας επιδιώκει να αντιμετωπίσει το θέμα μέσω της έντασης του ανταγωνισμού στον κλάδο. Εκτός από τη δημιουργία του 5ου τραπεζικού πυλώνα, στα σκαριά φαίνεται να είναι η περαιτέρω διεύρυνση του ανταγωνισμού στον κλάδο.

Από την πλευρά τους οι τράπεζες υπεραμύνονται της άποψης ότι η αιτία για την αργή διάθεση αυτών των ακινήτων είναι οι χρονοβόρες διαδικασίες νομιμοποίησης και τακτοποίησης των ακινήτων. Να σημειωθεί ότι για να μεταβιβαστεί πλέον ένα ακίνητο πρέπει να είναι καθαρό από παρατυπίες, και από τη στιγμή που ένα ακίνητο θα περιέλθει στην κατοχή της τράπεζας μέσω πλειστηριασμού ξεκινάει ο Γολγοθάς της τακτοποίησης που μπορεί να διαρκέσει από 1 έως και 2 χρόνια. Μια αιτία των καθυστερήσεων είναι η αδυναμία μονομερούς σύστασης οριζόντιας ιδιοκτησίας για αυθαίρετες επεκτάσεις σε κοινόχρηστο χώρο, ενώ μια άλλη έχει να κάνει με την υποχρέωση έγκρισης υπαγωγής από το Κεντρικό Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής (ΚΕΣΑ) για περιπτώσεις ακινήτων που βρίσκονται εντός παραδοσιακών οικισμών και άλλων προστατευόμενων από άποψη πολιτιστικής κληρονομιάς περιοχών. Καθυστερήσεις παρατηρούνται σε ό,τι αφορά και την καταχώριση των πράξεων στο Κτηματολόγιο, με έμφαση σε όσες πράξεις είχαν κατατεθεί χειρόγραφα στο παρελθόν και οι οποίες σύμφωνα με τις τράπεζες παραμένουν σε εκκρεμότητα από 18 έως και 24 μήνες, με συνέπεια αυτά τα ακίνητα να παραμένουν σε ομηρία και να μην μπορούν να διατεθούν στην αγορά.

Παρόμοια προβλήματα αντιμετωπίζουν και οι εταιρείες που έχουν συσταθεί για τη διαχείριση των ακινήτων που έχουν περιέλθει στην κυριότητα των funds μέσω των πωλήσεων κόκκινων δανείων.

Σύμφωνα με στοιχεία πρόκειται για άλλα περίπου 10.000 οικιστικά ακίνητα, τα οποία θα μπορούσαν να διατεθούν άμεσα στην αγορά εάν επισπεύδονταν οι διαδικασίες τακτοποίησής τους. Οι εταιρείες διαχείρισης που λειτουργούν ως εντολοδόχοι των funds έχουν μάλιστα ζητήσει να εξαιρεθούν τα ακίνητα που αποκτώνται μέσω πλειστηριασμών από την υποχρέωση τακτοποίησής τους που είναι όχι μόνο χρονοβόρος, αλλά και κοστοβόρος.

Οι παρεμβάσεις της κυβέρνησης θα επεκταθούν και σε θέματα προμηθειών και κυρίως στις χρεώσεις που επιβάλλονται για τη μεταφορά χρημάτων από λογαριασμό σε λογαριασμό, με τον υπουργό Επικρατείας να παραπέμπει σε κοινοτική οδηγία που θέτει όπως είπε «πλαφόν» στις χρεώσεις και η οποία θα ενσωματωθεί στο ελληνικό δίκαιο. Πρόκειται ουσιαστικά για τον νέο κανονισμό που τίθεται σε ισχύ από την αρχή του 2025 και ο οποίος ορίζει ότι δεν μπορεί να υπάρχει διαφορετική τιμολόγηση στις απλές μεταφορές χρημάτων (έμβασμα) και στις άμεσες πληρωμές (instant payments), εξομοιώνοντας ουσιαστικά τους δύο τύπους πληρωμών.

Εκπρόσωποι του υπουργείου Οικονομικών σε δηλώσεις τους έκαναν λόγο για ανώτατη προμήθεια έως 1,20 ευρώ για τις μεταφορές χρημάτων. Να διευκρινιστεί ότι ο κανονισμός δεν ορίζει ανώτατο ή κατώτατο όριο προμήθειας, αλλά με δεδομένο ότι η προμήθεια σήμερα για μεταφορά χρημάτων σε τράπεζα του εσωτερικού και για ποσά έως 12.500 ευρώ διαμορφώνεται κοντά σε αυτό το επίπεδο, θεωρείται πιθανό η κυβέρνηση να νομοθετήσει το παραπάνω όριο για συγκεκριμένα ποσά.

Για μεγαλύτερα ποσά οι χρεώσεις που επιβάλλουν σήμερα οι τράπεζες ποικίλλουν ανάλογα με τον τύπο της συναλλαγής και το κανάλι που θα χρησιμοποιηθεί, δηλαδή εάν η μεταφορά θα γίνει μέσω καταστήματος –το κόστος είναι σχεδόν απαγορευτικό, καθώς εκτοξεύεται ακόμη και στα 350 ευρώ για μεγάλα ποσά– ή μέσω internet και mobile banking. Σε κάθε περίπτωση το κόστος που χρεώνουν σήμερα οι τράπεζες φθάνει έως και 30 ευρώ, ενώ χαρακτηριστική περίπτωση υπερβολικής χρέωσης είναι και η είσπραξη προμήθειας τόσο από την πλευρά του αποστολέα των χρημάτων όσο και από την πλευρά του παραλήπτη, που ξεκινάει από 3 ευρώ και φθάνει έως και 10 ευρώ, πάντα για μεταφορές χρημάτων σε τράπεζα του εσωτερικού.

Στο επίκεντρο της κυβερνητικής κριτικής είναι και οι χρεώσεις στο ΑΤΜ είτε για την ανάληψη χρημάτων από άλλη τράπεζα είτε για πληρωμές λογαριασμών.

Υπενθυμίζεται ότι μετά το πρόστιμο που επέβαλε η Επιτροπή Ανταγωνισμού, το κόστος για αναλήψεις μετρητών διαμορφώνεται σήμερα μεταξύ 1,5 έως 2 ευρώ, ενώ οι πληρωμές λογαριασμών μέσω ψηφιακών καναλιών (ATM, internet και mobile banking) διαμορφώνονται μεταξύ 0,30 έως 0,60 ευρώ ανά συναλλαγή.