Deutsche Bank: Τα 3 σοκ από τη Μ. Ανατολή που απειλούν την Ευρώπη

Από τις εμπορικές εντάσεις και την πολιτική κρίση στη Γαλλία έως την απειλή για τη Γροιλανδία, την ανατίμηση του ευρώ και τις ανησυχίες για την τεχνητή νοημοσύνη, η οικονομία της Ευρωζώνης επέδειξε αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα έως τώρα, διαπιστώνει η Deutsche Bank. Όμως πλέον, η συχνότητα των σοκ είναι εξαιρετικά υψηλή και αυξάνεται, ενώ η κλιμάκωση της κατάστασης στη Μέση Ανατολή θα δοκιμάσει ξανά αυτή την ανθεκτικότητα, προειδοποιεί ο επενδυτικός οίκος. 

Η Deutsche Bank εντοπίζει τρία βασικά κανάλια μέσω των οποίων αυτό το σοκ μπορεί να πλήξει την Ευρώπη, και τα οποία απαιτούν παρακολούθηση. 

1.       Αβεβαιότητα. 

Η γεωπολιτική αβεβαιότητα είναι υψηλή και το πιθανότερο είναι ότι θα αυξηθεί περαιτέρω. Εάν τα σημερινά επίπεδα της πολιτικής αβεβαιότητας επιμείνουν για ένα χρόνο, αυτό θα μπορούσε να μειώσει την ανάπτυξη της Ευρωζώνης κατά 0,25 ποσοστιαίες μονάδες, υπολογίζουν οι οικονομολόγοι του οίκου. 

Το σοκ του Ιράν έχει ομοιότητες με εκείνο της Ουκρανίας, τονίζουν, λόγω της διασύνδεσής του με την ενέργεια. Ένα σοκ σαν την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, θα μπορούσε, σύμφωνα με τα μοντέλα, να μειώσει την ανάπτυξη της Ευρωζώνης κατά τουλάχιστον  μία ποσοστιαία μονάδα, βυθίζοντας την περιοχή σε ύφεση. Όμως αυτό δεν συνέβη τότε, καθώς τα δημοσιονομικά μέτρα στήριξης που εφάρμοσαν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις μείωσαν τον «λογαριασμό» της ενέργειας για επιχειρήσεις και νοικοκυριά. 

Αυτή τη φορά, τα πράγματα είναι διαφορετικά, σημειώνει η Deutsche Bank. Οι αμυντικές δαπάνες δεν μπορούν να δημιουργήσουν το ίδιο δημοσιονομικό «μαξιλάρι» για την ανάπτυξη, ενώ τα δημόσια οικονομικά, που ήδη αντιμετωπίζουν πιέσεις σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, ενδέχεται να μην επιτρέπουν πρόσθετα μέτρα. 

2.       Τιμές ενέργειας και πληθωρισμός.  

Το δεύτερο κανάλι μέσω του οποίου αυτό το σοκ επηρεάζει την ευρωπαϊκή οικονομία είναι οι τιμές του πετρελαίου και πώς αυτές ανεβάζουν το κόστος της ενέργειας και τον πληθωρισμό. Τα μοντέλα της Deutsche Bank δείχνουν ότι οι μέχρι στιγμής εξελίξεις ανεβάζουν τον πληθωρισμό της Ευρωζώνης για το σύνολο του 2026 κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες, κρατώντας τον πάνω από το στόχο του 2% από τον Μάρτιο και μετά.  Εάν αυτό το σοκ επιμείνει για 12 μήνες, ο πληθωρισμός θα είναι κατά 0,3 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερος, στο 2,1%. 

Αν και απαιτείται παρακολούθηση, το ενεργειακό σοκ φαίνεται λιγότερο σοβαρό σε σχέση με την κρίση του 2022, σημειώνουν οι αναλυτές. Ακόμα και εάν οι τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου διπλασιαστούν από τα επίπεδα του 2025, ο πληθωρισμός της ενέργειας θα φτάσει περίπου στο 18%, έναντι 37% το 2022.

Με το εμπόριο μεταξύ Ευρώπης και Ασίας να αποφεύγει ήδη τη διώρυγα του Σουέζ πριν από τα τελευταία γεγονότα, και με τις εισαγωγές ενέργειας της Ευρώπης να είναι πιο διαφοροποιημένες, ο κίνδυνος κλιμάκωσης του πληθωριστικού σοκ μέσω των αλυσίδων εφοδιασμού είναι επίσης χαμηλότερος.

3.       Προσδοκίες για τον πληθωρισμό και ΕΚΤ. 

Ένα κρίσιμο στοιχείο το οποίο θα παρακολουθεί η Deutsche Bank είναι οι προσδοκίες του πληθωρισμού, οι οποίες αποτελούν «κλειδί» για την ΕΚΤ και τις όποιες αποφάσεις πολιτικής της. Η ΕΚΤ θα παρακολουθεί στενά τις πιο μακροπρόθεσμες προσδοκίες για τον πληθωρισμό, καθώς επιδίωξή της είναι να μην επηρεάζεται η νομισματική πολιτική από τυχόν βραχυπρόθεσμες αναταραχές. Το 2022, για παράδειγμα, όταν υπήρξε ανατροπή των προσδοκιών για τον πληθωρισμό, η ΕΚΤ αναγκάστηκε να απαντήσει. 

Αυτή τη στιγμή, οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό έχουν καλές βάσεις, όμως απαιτούν παρακολούθηση: Οι προσδοκίες των νοικοκυριών είναι ιδιαίτερα ευαίσθητες στις τιμές  των τροφίμων και της βενζίνης και είναι εκείνες που ανατρέπονται πιο εύκολα.