Η κυβέρνηση «ποντάρει» σε μικρότερο πληθωρισμό το 2027

Κεντρικό στοίχημα για την κυβέρνηση στο «εκλογικό» 2027 είναι οι αυξήσεις που θα προκύψουν σε μισθούς, συντάξεις και εισόδημα επαγγελματιών να ξεπεράσουν σε ποσοστιαία βάση τον πληθωρισμό, ώστε να μην προκύψει και νέα απώλεια πραγματικού εισοδήματος. Ετσι, ταυτόχρονα με τον σχεδιασμό των εξαγγελιών του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ, το οικονομικό επιτελείο «έτρεξε» και τις μακροοικονομικές και δημοσιονομικές προβλέψεις για την επόμενη χρονιά, οι οποίες και θα αποτυπωθούν επίσημα για πρώτη φορά στο προσχέδιο που θα κατατεθεί στη Βουλή τον Οκτώβριο.

Όπως σημειώνει ρεπορτάζ της Καθημερινής, βασική πρόβλεψη, με δεδομένη και την ανησυχία για την εξέλιξη των τιμών, είναι αυτή που αφορά τον πληθωρισμό. Το οικονομικό επιτελείο πορεύεται με την εκτίμηση ότι η μέση ετήσια μεταβολή του δείκτη τιμών καταναλωτή το 2027 θα συγκρατηθεί στο 2,4% με 2,5%, τη στιγμή που το «κλείσιμο» του 2026 μπορεί να είναι μεγαλύτερο ακόμη και από το 3,7%, μετά και τον νέο εκτροχιασμό των τιμών ενέργειας ο οποίος αποτυπώθηκε έντονα στον εναρμονισμένο δείκτη του Αυγούστου.

Η πρόβλεψη για συγκράτηση του πληθωρισμού για το 2027 πηγάζει από τις εξής παραδοχές:

1. Οτι θα λειτουργήσει η αύξηση των επιτοκίων στην οποία προχώρησε και θα προχωρήσει εκ νέου η ΕΚΤ.

2. Οτι θα αποκλιμακωθεί η κατάσταση στα μεγάλα πολεμικά μέτωπα. Η πρόβλεψη για τη μέση τιμή του βαρελιού Brent για το 2027 θα είναι ίδια και λίγο χαμηλότερη σε σχέση με τη μέση τιμή του 2026, η οποία φαίνεται ότι θα ξεπεράσει τα 80 δολάρια που είχαν εκτιμηθεί αρχικά.

3. Οτι θα λειτουργήσει η πρακτική του «carry over». Αυτό σημαίνει το εξής: Η εκτίναξη του πληθωρισμού το 2026 οφείλεται κατά κύριο λόγο στο ότι το πετρέλαιο θέρμανσης είναι 53% ακριβότερο σε σχέση με το 2025, ότι το πετρέλαιο κίνησης είναι ακόμη και 30% ακριβότερο και ότι η αμόλυβδη έχει ακριβύνει επίσης κατά 15%. Επίσης, ήδη υπάρχει διψήφια αύξηση και για το φυσικό αέριο. Το 2027, ακόμη και αν οι τιμές της ενέργειας δεν φθηνύνουν, ο ρυθμός μεταβολής του πληθωρισμού θα περιοριστεί. Θα πληρώνουν ακριβά οι καταναλωτές, αλλά ο πληθωρισμός θα εμφανίζεται μειωμένος.

Λόγω της πρόβλεψης για πληθωρισμό της τάξεως του 2,4%-2,5% αλλά και της εκτίμησης ότι θα διατηρηθεί ο ρυθμός ανάπτυξης κοντά στο 2% (σ.σ. και για το 2027 θα πέσει μεγάλο βάρος στις επενδύσεις και στις εξαγωγές, καθώς παρά τη λήξη του Ταμείου Ανάκαμψης θα υπάρξουν ενεργές δεξαμενές χρηματοδότησης), το ΑΕΠ του 2027 αναμένεται ότι θα σπάσει για πρώτη φορά το φράγμα των 270 δισ. ευρώ. Ολοι οι δείκτες θα υπολογιστούν στο προσχέδιο με ποσό της τάξεως των 273 δισ. ευρώ, ένα ποσό μεγαλύτερο κατά 10 με 12 δισ. ευρώ σε σχέση με το «κλείσιμο» του 2026, το οποίο θα φέρει το ΑΕΠ στην περιοχή των 262 δισ. ευρώ.

Το ΑΕΠ των 273 δισ. ευρώ θα επιχειρηθεί να συνδυαστεί με χρέος γενικής κυβέρνησης χαμηλότερο ακόμη και από τα 355 δισ. ευρώ. Η αναλογία των δύο ποσών θα οδηγήσει σε δείκτη χρέους προς ΑΕΠ στην περιοχή του 130%. Αυτό είναι και το χαμηλότερο ποσοστό που θα έχει καταγραφεί μετά το 2009. Για να διασφαλιστεί η συγκεκριμένη επίδοση –η οποία θεωρείται κομβικής σημασίας για το οικονομικό επιτελείο, καθώς θα απομακρύνει ακόμη περισσότερο την Ελλάδα από την τελευταία θέση της κατάταξης όσον αφορά την αναλογία χρέους προς ΑΕΠ– θα υπάρξουν νέες πρόωρες αποπληρωμές μέσα στο 2027. Ο αρχικός προγραμματισμός θα προβλέπει πρόωρες καταβολές της τάξεως των 5 δισ. ευρώ για τα διμερή δάνεια του πρώτου μνημονίου, με προοπτική την πλήρη εξόφλησή τους το 2029 ή το 2030.

Σε δημοσιονομικό επίπεδο, το πρωτογενές πλεόνασμα θα κατέβει κάτω από το 3% ως πρόβλεψη για το 2027. Και αυτό διότι η κυβέρνηση θα εξαντλήσει τα δημοσιονομικά περιθώρια για τη χρηματοδότηση του πακέτου στήριξης της επόμενης χρονιάς, κάτι που θα επηρεάσει όχι μόνο τη μεταβολή του δείκτη καθαρών δαπανών που παρακολουθεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αλλά και το πρωτογενές πλεόνασμα. Με μια επίδοση κάτω του 3%, το πιθανότερο είναι ότι ο προϋπολογισμός του 2027 θα είναι ελαφρώς ελλειμματικός σε επίπεδο γενικής κυβέρνησης, καθώς οι τόκοι εξυπηρέτησης του χρέους αναμένεται να κινηθούν στην περιοχή του 3% του ΑΕΠ.