Ανακατατάξεις στην αγορά ενέργειας

Σε νέα φάση συγκέντρωσης εισέρχεται η εγχώρια αγορά ηλεκτρισμού με επιταχυντή το νέο «ντιλ» των ομίλων ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – Motor Oil που ανακοινώθηκε την περασμένη Πέμπτη. Η επανατοποθέτηση δύο εκ των μεγαλυτέρων ομίλων του κλάδου μέσω ενός κοινού εταιρικού σχήματος στον τομέα ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου, που τους κατατάσσει αυτομάτως στον τρίτο ισχυρό πόλο, θα επισπεύσει την αναδιάρθρωση της αγοράς γύρω από τους καθετοποιημένους παίκτες.

Όπως σημειώνει ρεπορτάζ της Καθημερινής, το νέο σχήμα, με την προσωρινή ονομασία UtilityCo, θα κατέχει μερίδιο της τάξης του 17% στην προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας, με έναν αριθμό 550.000 πελατών (488.000 στον ηλεκτρισμό και 61.000 στο φυσικό αέριο) και θερμοηλεκτρικό παραγωγικό δυναμικό 1,5 GW ευέλικτων μονάδων βάσης με ρόλο-κλειδί για την εξισορρόπηση του συστήματος, στο νέο τοπίο της αυξανόμενης διείσδυσης των ΑΠΕ. Στην UtilityCo θα περιέλθουν οι θυγατρικές των δύο ομίλων Ηρων και Νrg, καθώς και η νέα μονάδα ηλεκτροπαραγωγής συνδυασμένου κύκλου με καύσιμο φυσικό αέριο (CCGT) στην Κομοτηνή. Πέραν της μονάδας της Κομοτηνής, ισχύος 877 MW, η UtilityCo θα διαθέτει τον πλήρη έλεγχο της μονάδας Ηρων II, ισχύος 441 MW και συμμετοχή 35% στη μονάδα ηλεκτροπαραγωγής στην Κόρινθο (Korinthos Power), ισχύος 437 MW.

Αξιοποιώντας τις σημαντικές συνέργειες που προσφέρει η συνένωση, σε όλες στις κρίσιμες λειτουργίες όπως οι προμήθειες, η εμπορική δραστηριότητα και η διαχείριση ενέργειας οι δύο εταιρείες αποκτούν νέες προοπτικές ανάπτυξης στην εγχώρια αγορά ηλεκτρισμού, η οποία προβλέπεται να αυξηθεί με ετήσιο ρυθμό 2,4% έως το 2030. Αξιολογώντας και το γεγονός ότι η εγχώρια αγορά προμήθειας παραμένει κατακερματισμένη, με παρόχους μικρής κλίμακας να ελέγχουν περίπου το 10%, εκτιμούν ότι διαμορφώνεται προοπτική ανάπτυξης σε ένα τμήμα της αγοράς που υπερβαίνει τις 11 ΤWh τα επόμενα χρόνια. Επίσης, η επιτάχυνση της διείσδυσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, με την προσθήκη άνω των 6 GW από αιολικά και φωτοβολταϊκά έργα την περίοδο 2025-2030, αναμένεται να αυξήσει σημαντικά τις ανάγκες για ισχύ εξισορρόπησης στο σύστημα.

Κλιμάκωση ανταγωνισμού

Με ένα ισχυρό και πλήρως καθετοποιημένο σχήμα, οι ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και Μotor Oil ανεβάζουν τον πήχυ του ανταγωνισμού σε μια αγορά με σημαντικές προκλήσεις και γεωπολιτικές αβεβαιότητες και κλιμακώνουν τον κύκλο αναδιάρθρωσης που άνοιξε τα τελευταία χρόνια. Ο κύκλος αυτός, που ξεκίνησε με τη συγκέντρωση μικρών εταιρειών γύρω από ισχυρούς καθετοποιημένους ομίλους, όπως για παράδειγμα η εξαγορά το 2018 της nrg από τη Motor Oil και οι εξαγορές των Watt + Volt, Unison, EfA Energy, Volterra από τη Metlen ή η πιο πρόσφατη απόκτηση του πλήρους ελέγχου της Elpedison από τη HELLENiQ ENERGY, επεκτείνεται και μεταξύ των μεγάλων καθετοποιημένων ομίλων. Oι πιέσεις προς τις μη καθετοποιημένες εταιρείες προμήθειας (Zeniθ και Volton) αναμένεται να αυξηθούν το επόμενο διάστημα.

Με το διπλό «καπέλο» του παραγωγού και του προμηθευτή και τα ισχυρά χαρτοφυλάκια των ΑΠΕ οι καθετοποιημένοι παίκτες αναμένεται να εντείνουν την επιθετική πολιτική για την αύξηση των μεριδίων μέσω των σταθερών τιμολογίων, στρατηγική που δείχνει να είναι κοινή τους τελευταίους μήνες και να σταθεροποιείται. Κοινός στόχος το μερίδιο 10% που συγκεντρώνουν οι μικροί προμηθευτές της αγοράς, που δύσκολα θα αντιμετωπίσουν τις νέες συνθήκες που διαμορφώνονται. Καταλυτικά στη διαμόρφωση του νέου τοπίου θα λειτουργήσουν οι αποφάσεις του ΤΑΙΠΕΔ και της κυβέρνησης για την 100% πλέον κρατική ΔΕΠΑ Εμπορίας, με το πολύτιμο χαρτοφυλάκιο της «Φυσικό Αέριο» στην προμήθεια, η οποία κινείται στρατηγικά στην κατεύθυνση της δημιουργίας ενός ακόμη ισχυρού πόλου.

Η ένταση του ανταγωνισμού θα μπορούσε, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αγοράς, να οδηγήσει τον κλάδο σε μια συνολική αναδιάρθρωση που θα ολοκληρωθεί το 2026. Μέσω μιας αντίστοιχης πορείας που ακολούθησε και ο κλάδος των τηλεπικοινωνιών, στο τέλος αυτής της διαδρομής η αγορά ηλεκτρισμού θα συγκεντρωθεί γύρω από τέσσερα μεγάλα επιχειρηματικά σχήματα. Ηδη με τη συνένωση των Hρων – nrg, το 85% της αγοράς ελέγχεται από τρεις καθετοποιημένους ομίλους.

Τα μερίδια αγοράς

H ΔΕΗ, με μερίδιο 47% σήμερα στην προμήθεια, θα εξακολουθήσει να έχει την πρώτη θέση στην αγορά, ακόμη και αν το μερίδιό της πέσει στο 45% το 2026, που είναι ο στόχος της διοίκησης. Η στρατηγική της εταιρείας δεν δίνει έμφαση μόνο στους συνεπείς πελάτες, αλλά και στις προσφερόμενες υπηρεσίες, ώστε ακόμη και με μικρότερο μερίδιο να διατηρήσει στο ίδιο επίπεδο τα EBITDA της προμήθειας.

Η Metlen θα συνεχίσει την πολιτική αύξησης των μεριδίων και μέσω εξαγορών που ακολούθησε τα προηγούμενα δύο χρόνια (Watt & Volt, Unison, EfA Energy Volterra), που την καθιέρωσε ως τον δεύτερο μεγάλο πόλο της αγοράς. Η εταιρεία έχει θέσει ως στόχο μερίδιο 30% στην προμήθεια το 2026, κάτι που μπορεί να επιτύχει πολύ νωρίτερα, αφού ήδη κατέχει το 22%.

To νέο εταιρικό σχήμα των Hρων – nrg, με μερίδιο 17% στην προμήθεια, αναμένεται να κινηθεί επίσης επιθετικά με στόχο να ανέβει στη δεύτερη θέση. Ο όμιλος της HELLENiQ ENERGY με τον πλήρη έλεγχο της Elpedison συγκεντρώνει μερίδιο 5,78%, με τη διοίκηση της εταιρείας να έχει θέσει ως στόχο τον διπλασιασμό του μεριδίου της το 2026 στο 10%. Η απόσταση που τον χωρίζει από τους ανταγωνιστές του καθετοποιημένους ομίλους είναι μεγάλη, όχι μόνο στην αγορά της προμήθειας, αλλά και στον τομέα της ηλεκτροπαραγωγής. Είναι ο μοναδικός καθετοποιημένος όμιλος που δεν έχει ανανεώσει τον παραγωγικό του στόλο.