Συντάξεις: Νέος τρόπος υπολογισμού από τον Νοέμβριο

Αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού των συντάξεων δρομολογούνται από τον Νοέμβριο σύμφωνα με πληροφορίες. Οι συντάξιμες αποδοχές των ασφαλισμένων που αποτελούν τη βάση υπολογισμού της ανταποδοτικής σύνταξης παύουν να αυξάνονται με τον πληθωρισμό από το 2026 και θα αυξάνονται με το ποσοστό αύξησης του δείκτη μισθών των εργαζομένων. Ο νέος τρόπος υπολογισμού αναμένεται να δώσει υψηλότερες συντάξεις, καθώς η αύξηση στους μισθούς κινείται, υπό κανονικές προϋποθέσεις, πάνω από τον πληθωρισμό. Αν το 2025 ο δείκτης μισθών καταγράψει αύξηση 3,5%, αυτό το ποσοστό θα αυξήσει και τον μισθό που θα ληφθεί υπόψη για την ανταποδοτική σύνταξη όσων αποχωρήσουν το 2026.

Με αυτόν τον μισθό θα πολλαπλασιαστεί το ποσοστό αναπλήρωσης για τα έτη ασφάλισης που έχει και θα προκύψει η ανταποδοτική σύνταξη. Με αυτήν την αλλαγή, οι συντάξεις θα αυξάνονται σε συνάρτηση με την αύξηση των μισθών στην αγορά εργασίας, κάτι που αναμένεται να οδηγήσει σε υψηλότερες συντάξεις για τους μελλοντικούς συνταξιούχους, εφόσον καταγραφούν αυξήσεις στους μισθούς σε ετήσια βάση. Η μεταβολή της σύνταξης θα εξαρτάται από τις συνολικές αυξήσεις των μισθών, επιφέροντας περισσότερη ευθυγράμμιση των συντάξεων με την πραγματική οικονομική κατάσταση της χώρας.

Η εφαρμογή του νέου δείκτη μισθών θα έχει επίσης επιπτώσεις στους ελεύθερους επαγγελματίες, τους αυτοαπασχολούμενους και τους αγρότες, καθώς ο δείκτης θα επηρεάσει και το ύψος των ασφαλιστικών τους εισφορών. Μέχρι σήμερα, οι εισφορές αυξάνονταν βάσει του πληθωρισμού, όμως με τη νέα ρύθμιση θα συνδέονται άμεσα με την αύξηση των μισθών στην αγορά, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερες επιβαρύνσεις για αυτούς, ειδικά σε περιόδους υψηλών αυξήσεων μισθών. Η αλλαγή αυτή αναμένεται να προκαλέσει μεγαλύτερη οικονομική πίεση στους ελεύθερους επαγγελματίες, οι οποίοι ήδη αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις λόγω των αυξήσεων στις φορολογικές και ασφαλιστικές τους υποχρεώσεις.

Από το 2026 και μετά, το νέο σύστημα υπολογισμού των συντάξεων και των εισφορών θα είναι σε πλήρη εφαρμογή, ενώ οι πρώτες επιπτώσεις αυτών των αλλαγών αναμένονται να γίνουν αισθητές στους εργαζομένους και τους συνταξιούχους, καθώς και στους επαγγελματίες, με τη διαδικασία αναπροσαρμογής των συντάξεων και των εισφορών να αναμένεται να συνεχιστεί για τα επόμενα χρόνια.

Αν και οι αλλαγές στην αρχή μπορεί να φαίνονται μικρές, με την πάροδο του χρόνου αναμένεται να οδηγήσουν σε σημαντικές διαφοροποιήσεις στο ύψος των συντάξεων και την επιβάρυνση των επαγγελματιών, ενισχύοντας το ασφαλιστικό σύστημα, αλλά και προκαλώντας αναπόφευκτες οικονομικές προκλήσεις για τους επηρεαζόμενους πληθυσμούς.

Σύμφωνα με τη νομοθεσία (ν.4387/2016), ο υπολογισμός των συντάξιμων αποδοχών θα γίνεται με τον δείκτη μεταβολής μισθών και όχι με τον δείκτη τιμών καταναλωτή, όπως ισχύει μέχρι σήμερα. Από το 2002 και μετά, οι συντάξιμες αποδοχές αναπροσαρμόζονται με τη μεταβολή του δείκτη τιμών καταναλωτή.

Αυτό σημαίνει ότι από την επόμενη χρονιά οι συντάξιμες αποδοχές, που αποτελούν τη βάση υπολογισμού της ανταποδοτικής σύνταξης, θα αυξάνονται με το ποσοστό αύξησης του δείκτη μισθών. Για παράδειγμα, αν το 2025 ο δείκτης μισθών καταγράψει αύξηση 3,5%-4%, αυτό το ποσοστό θα αυξήσει και τον μισθό που θα ληφθεί υπόψη για την ανταποδοτική σύνταξη όσων αποχωρήσουν το 2026.

Παράδειγμα υπολογισμού

Έστω ότι ένας ασφαλισμένος το 2026 συμπληρώνει τις προϋποθέσεις για πλήρη σύνταξη (ηλικία τουλάχιστον 62 ετών και 40 χρόνια ασφάλισης). Αν το 2002 ελάμβανε 800 ευρώ μισθό και το 2025 ελάμβανε 1.300 ευρώ μισθό:

Με τον παλιό τρόπο υπολογισμού: Αν το 2025 ο πληθωρισμός κλείσει στο 2,8%, οι συντάξιμες αποδοχές θα είναι 1.280 ευρώ, και η κύρια σύνταξη 1.075 ευρώ (μικτά).

Με τον νέο τρόπο υπολογισμού: Αν η αύξηση του δείκτη μισθών είναι 4%, οι συντάξιμες αποδοχές θα είναι 1.300 ευρώ, και η σύνταξη που θα λάβει θα είναι 1.082 ευρώ, δηλαδή αυξημένη κατά 0,7%.

Οι επιπτώσεις του νέου συστήματος

Οι διαφορές, όπως τονίζουν οι ειδικοί, θα είναι αμελητέες τα πρώτα χρόνια, αλλά μετά από 5-6 χρόνια εφαρμογής, οι συντάξεις αναμένεται να αυξηθούν κατά 5%-10%. Το τελικό αποτέλεσμα εξαρτάται από την πορεία των μισθών, η οποία είναι συνάρτηση του ρυθμού ανάπτυξης. Όσο υψηλότερες είναι οι αυξήσεις μισθών, τόσο μεγαλύτερο θα είναι το ποσοστό αύξησης των συντάξιμων αποδοχών, με ένα μέρος της αύξησης να περνά στην ανταποδοτική σύνταξη.