Χρυσός: Η Κίνα αγοράζει ποσότητες ρεκόρ – Επιστρέφει η τιμή στα 5.500 δολάρια;

Η Κίνα αγοράζει χρυσό με ρυθμούς που δεν έχουν καταγραφεί ξανά, δημιουργώντας ένα ισχυρό στήριγμα για τις διεθνείς τιμές του πολύτιμου μετάλλου, σε μια περίοδο κατά την οποία τα υψηλά επιτόκια στις ΗΠΑ περιορίζουν την ελκυστικότητά του.

Σύμφωνα με τα στοιχεία των κινεζικών τελωνείων, οι εισαγωγές χρυσού ξεπέρασαν τους 1.000 τόνους στο οκτάμηνο Ιανουαρίου – Αυγούστου 2026, με τη συνολική τους αξία να φθάνει τα 158,8 δισ. δολάρια. Πρόκειται για ποσότητα μεγαλύτερη από τους 886 τόνους που εισήγαγε η χώρα σε ολόκληρο το 2025, όταν η αντίστοιχη δαπάνη είχε διαμορφωθεί στα 96,5 δισ. δολάρια.

Η αύξηση δεν προέρχεται αποκλειστικά από την κεντρική τράπεζα. Νοικοκυριά, επιχειρήσεις και θεσμικοί επενδυτές στρέφονται στο πολύτιμο μέταλλο, καθώς η παρατεταμένη κρίση στην αγορά ακινήτων, οι χαμηλές αποδόσεις των καταθέσεων και η αδυναμία του χρηματιστηρίου περιορίζουν τις εναλλακτικές τοποθετήσεις.

Πίσω από τη συστηματική συσσώρευση χρυσού βρίσκεται και μια στρατηγική επιλογή του Πεκίνου, η σταδιακή μείωση της εξάρτησης από το αμερικανικό δολάριο και τα κρατικά ομόλογα των ΗΠΑ. Η Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας αύξησε τα αποθέματά της κατά περίπου 23 τόνους τον Σεπτέμβριο, πραγματοποιώντας τη μεγαλύτερη μηνιαία αγορά σχεδόν τριετίας. Ήταν ο 23ος συνεχόμενος μήνας κατά τον οποίο ενίσχυσε τα αποθέματά της, τα οποία διαμορφώθηκαν σε περίπου 2.410 τόνους.

Ήδη τον Αύγουστο, σύμφωνα με το Παγκόσμιο Συμβούλιο Χρυσού ο χρυσός αντιπροσώπευε το 9% των συνολικών συναλλαγματικών διαθεσίμων της χώρας, έναντι 8% τον Ιούλιο.

Ο Carsten Menke, αναλυτής της Julius Baer, αποδίδει την κινεζική στρατηγική σε μεγάλο βαθμό σε γεωπολιτικούς παράγοντες. Όπως επισημαίνει στο CNBC, η αξιοποίηση του δολαρίου ως μέσου οικονομικής πίεσης ενισχύει την επιθυμία του Πεκίνου να περιορίσει την έκθεσή του στα αμερικανικά ομόλογα.
Το πάγωμα των συναλλαγματικών διαθεσίμων της ρωσικής κεντρικής τράπεζας από τις δυτικές κυβερνήσεις, μετά την εισβολή στην Ουκρανία το 2022, αποτέλεσε χαρακτηριστικό παράδειγμα των κινδύνων που συνεπάγεται η διακράτηση περιουσιακών στοιχείων στο εξωτερικό. Ο χρυσός που φυλάσσεται στα εγχώρια θησαυροφυλάκια δεν υπόκειται στον ίδιο κίνδυνο δέσμευσης από ξένες αρχές.

Η αλλαγή στρατηγικής αποτυπώνεται και στις τοποθετήσεις της Κίνας σε αμερικανικά κρατικά ομόλογα. Σύμφωνα με τα στοιχεία του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών που επικαλείται το CNBC, οι κινεζικές συμμετοχές είχαν περιοριστεί τον Ιούλιο στα 618 δισ. δολάρια, το χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 18 ετών.

Η δεύτερη κινητήρια δύναμη της ζήτησης βρίσκεται στο εσωτερικό της κινεζικής οικονομίας. Για δεκαετίες, τα ακίνητα αποτελούσαν την κυριότερη μορφή αποταμίευσης των κινεζικών νοικοκυριών. Η πολυετής κρίση στον κλάδο έχει κλονίσει αυτή την επιλογή, την ώρα που οι αποδόσεις των τραπεζικών καταθέσεων και των ομολόγων παραμένουν περιορισμένες.
Ο χρηματιστηριακός δείκτης CSI 300 καταγράφει απώλειες περίπου 8% από την αρχή του έτους, την ώρα που ο αμερικανικός S&P 500 εμφανίζει κέρδη 13%, σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει το CNBC. Παράλληλα, η απόδοση του μονοετούς κινεζικού κρατικού ομολόγου έχει υποχωρήσει κοντά στο 1,2%, έναντι περίπου 4,46% στις ΗΠΑ. Η διαφορά αυτή έχει σημασία καθώς ο χρυσός δεν αποφέρει τόκο ή μέρισμα, συνεπώς γίνεται λιγότερο ελκυστικός όταν οι αποδόσεις άλλων επενδύσεων αυξάνονται.

Στην Κίνα όμως, όπου οι εναλλακτικές αποδόσεις είναι χαμηλές, το κόστος ευκαιρίας της διακράτησης χρυσού είναι αισθητά μικρότερο, εξηγεί ο Ole Hansen, επικεφαλής στρατηγικής εμπορευμάτων της Saxo Bank. Η στροφή είναι ορατή και στα επενδυτικά κεφάλαια. Τα κινεζικά ETF χρυσού κατέγραψαν εισροές 11 τόνων τον Αύγουστο, ανεβάζοντας τις συνολικές τους τοποθετήσεις στους 293 τόνους και την αξία των υπό διαχείριση κεφαλαίων στα 42 δισ. δολάρια, σύμφωνα με το World Gold Council.

Η εικόνα, πάντως, δεν είναι ενιαία. Τον ίδιο μήνα, οι αποσύρσεις φυσικού χρυσού από το Χρηματιστήριο Χρυσού της Σαγκάης μειώθηκαν κατά 22% σε μηνιαία βάση, με τη ζήτηση για κοσμήματα να παραμένει υποτονική. Η επενδυτική ζήτηση, επομένως, δεν συνεπάγεται αντίστοιχη αύξηση σε όλες τις κατηγορίες κατανάλωσης.

Οι αγορές της Κίνας αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία λόγω της πρόσφατης διόρθωσης του χρυσού. Αφού ξεπέρασε τα 5.500 δολάρια ανά ουγγιά τον Ιανουάριο, καταγράφοντας ιστορικό υψηλό, η τιμή του πολύτιμου μετάλλου υποχώρησε περισσότερο από 8% τον Σεπτέμβριο, φθάνοντας κοντά στα 4.176 δολάρια.
Οι υψηλές αποδόσεις των αμερικανικών ομολόγων και οι προσδοκίες για περαιτέρω αύξηση των επιτοκίων από τη Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ λειτουργούν ανασταλτικά για τη ζήτηση. Ωστόσο, οι συστηματικές αγορές του Πεκίνου εκτιμάται ότι έχουν περιορίσει το εύρος της πτώσης.
Η Ewa Manthey, αναλύτρια εμπορευμάτων της ING, επισημαίνει στο CNBC ότι η κινεζική ζήτηση αποτελεί πλέον σημαντική πηγή διαρθρωτικής στήριξης των τιμών.

Σε αντίθεση με τους ιδιώτες επενδυτές, οι κεντρικές τράπεζες αγοράζουν με μακροπρόθεσμο ορίζοντα και είναι λιγότερο ευαίσθητες στις βραχυπρόθεσμες μεταβολές της τιμής. Αυτό σημαίνει ότι οι αγορές τους μπορούν να απορροφούν μέρος των πιέσεων που προκαλούν οι ρευστοποιήσεις άλλων επενδυτών, χωρίς ωστόσο να εξασφαλίζουν ότι οι τιμές δεν θα υποχωρήσουν περαιτέρω.

Παρά την πρόσφατη διόρθωση, οι εκτιμήσεις για τις προοπτικές του χρυσού παραμένουν θετικές.
Ο Aakash Doshi, επικεφαλής στρατηγικής χρυσού της State Street Investment Management, προβλέπει ότι η τιμή θα μπορούσε να κινηθεί μεταξύ 4.750 και 5.500 δολαρίων ανά ουγγιά έως το τέλος του πρώτου τριμήνου του 2027.
Η πρόβλεψη στηρίζεται στη διατήρηση της ισχυρής ζήτησης από κεντρικές τράπεζες και επενδυτές, καθώς και στην αναζήτηση ασφαλών τοποθετήσεων σε ένα περιβάλλον γεωπολιτικής αβεβαιότητας.

Υπάρχουν, πάντως, και παράγοντες που θα μπορούσαν να ανακόψουν την άνοδο. Μια ουσιαστική ανάκαμψη της κινεζικής αγοράς ακινήτων ή των μετοχών θα μπορούσε να περιορίσει τη στροφή των νοικοκυριών στον χρυσό. Αντίστοιχα, η υποτίμηση του γουάν καθιστά το εισαγόμενο πολύτιμο μέταλλο ακριβότερο για τους εγχώριους αγοραστές. Η αύξηση των επιτοκίων θα μπορούσε επίσης να ενισχύσει την ελκυστικότητα των καταθέσεων και των ομολόγων.

Ωστόσο, σύμφωνα με τον Hansen, η σημαντικότερη μεταβολή θα προερχόταν από την υποχώρηση των γεωπολιτικών εντάσεων και τον περιορισμό της τάσης των κεντρικών τραπεζών να διαφοροποιούν τα αποθεματικά τους. Κανένα από τα δύο ενδεχόμενα δεν φαίνεται προς το παρόν άμεσο.
Παρά τη μεγάλη αγοραστική δραστηριότητα, η Κίνα εξακολουθεί να διαθέτει λιγότερο από το ένα τρίτο των αποθεμάτων χρυσού των ΗΠΑ. Το γεγονός αυτό εξηγεί γιατί αρκετοί αναλυτές θεωρούν ότι η διαδικασία συσσώρευσης μπορεί να συνεχιστεί.

CNBC