PayPal: Ο ανταγωνισμός και οι επιχειρηματικές αστοχίες την έφεραν στο χείλος μιας ανεπιθύμητης εξαγοράς

Δύσκολο για τη διοίκηση να στηρίξει πρόταση εξαγοράς που αποτιμά την εταιρεία σε 53 Για πολλά χρόνια η PayPal αποτελούσε μία από τις μεγαλύτερες ιστορίες επιτυχίας της παγκόσμιας χρηματοοικονομικής τεχνολογίας (fintech), ως η εταιρεία που ουσιαστικά καθιέρωσε τις ηλεκτρονικές πληρωμές και συνδέθηκε με την έκρηξη του ηλεκτρονικού εμπορίου.

Η PayPal έφτασε το 2021 να αποτιμάται στα 360 δισ. δολάρια, αποτελώντας μία από τις ακριβότερες και πιο δημοφιλείς εταιρείες του κλάδου των ηλεκτρονικών πληρωμών. Σήμερα όμως η εικόνα είναι εντελώς διαφορετική, καθώς η χρηματιστηριακή της αξία έχει υποχωρήσει σε τέτοιο βαθμό, που οι επικεφαλής της δείχνουν να σκέφτονται την εξαγορά της αντί περίπου 53 δισ. δολαρίων.

Η πρόταση έχει κατατεθεί από τη Stripe, σε συνεργασία με το επενδυτικό fund Advent International, και αποτιμά την PayPal στα 60,50 δολάρια ανά μετοχή, όπως αναφέρει ρεπορτάζ του Reuters. Αν και η τιμή αυτή θα φάνταζε «αστεία» μέχρι πριν λίγα χρόνια, τώρα πλέον φαίνεται να ανταποκρίνεται στην πραγματική αξία της άλλοτε παντοδύναμης PayPal.

Ωστόσο, το Διοικητικό Συμβούλιο είναι πολύ δύσκολο να στηρίξει μια συμφωνία που αποτιμά την PayPal στα 53 δισ. δολάρια, σύμφωνα με πηγές του Reuters, αν και δεν έχει αποκλειστεί το ενδεχόμενο να αποτελέσει η συγκεκριμένη τιμή αφετηρία για διαπραγματεύσεις. Αναλυτές της Wall Street εκτιμούν ότι η Stripe και η Advent μπορούν να προσφέρουν υψηλότερο τίμημα καθώς έχουν ήδη συγκεντρώσει τραπεζική χρηματοδότηση 50 δισ. δολαρίων και πιθανόν να βελτιώσουν την προσφορά τους.

Το μεγαλύτερο σοκ στην ιστορία της

Η Paypal από το 1998 που ιδρύθηκε αναπτύσσεται σταθερά. Εισήχθη στο χρηματιστήριο το 2002, εξαγοράστηκε από την eBay την ίδια χρονιά και ανεξαρτητοποιήθηκε το 2014-2015 λειτουργώντας πλέον ως αυτόνομη εταιρεία. Τα μεγέθη της «απογειώθηκαν» το 2020 κατά τη διάρκεια της πανδημίας του Covid, όταν ο συνολικός όγκος πληρωμών αυξήθηκε κατά 31%, φτάνοντας τα 936 δισ. δολάρια, ενώ τα έσοδα ενισχύθηκαν κατά 21%, στα 21,45 δισ. δολάρια. Παράλληλα, προστέθηκαν 72,7 εκατομμύρια νέοι ενεργοί λογαριασμοί, ανεβάζοντας το σύνολο των χρηστών στα 377 εκατομμύρια.

Η ανοδική πορεία συνεχίστηκε και το 2021. Ο όγκος πληρωμών ξεπέρασε για πρώτη φορά το 1,25 τρισ. δολάρια, σημειώνοντας ετήσια αύξηση 33%, τα έσοδα ανήλθαν στα 25,4 δισ. δολάρια, ενώ οι ενεργοί λογαριασμοί έφτασαν τα 426 εκατομμύρια. Οι επενδυτές θεωρούσαν τότε ότι η στροφή προς τις ηλεκτρονικές συναλλαγές θα είχε μόνιμο χαρακτήρα, γεγονός που οδήγησε τη μετοχή της PayPal σε ιστορικά υψηλά και τη χρηματιστηριακή της αξία κοντά στα 360 δισ. δολάρια το καλοκαίρι του 2021.

Ωστόσο, με την επιστροφή της οικονομικής δραστηριότητας στην κανονικότητα, οι εξαιρετικά υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης δεν διατηρήθηκαν. Η αύξηση των ηλεκτρονικών αγορών επιβραδύνθηκε, ο ανταγωνισμός από υπηρεσίες όπως το Apple Pay, η Stripe και άλλες πλατφόρμες εντάθηκε και οι επενδυτές άρχισαν να αναθεωρούν τις προσδοκίες τους για τη μελλοντική ανάπτυξη της εταιρείας.

Ο ανταγωνισμός και οι επιχειρηματικές αστοχίες

Το σημαντικότερο πλήγμα για την PayPal προήλθε από την ενίσχυση του τεχνολογικού οικοσυστήματος της Apple. Το Apple Pay κατάφερε να αποκτήσει μεγαλύτερο μερίδιο αγοράς στις ηλεκτρονικές πληρωμές στις ΗΠΑ, ξεπερνώντας την PayPal κατά περίπου 10 ποσοστιαίες μονάδες, γεγονός που άλλαξε τις ισορροπίες σε μία αγορά όπου η PayPal ήταν για χρόνια ο αδιαμφισβήτητος ηγέτης.

Παράλληλα, ενισχύθηκαν ανταγωνιστές όπως η Shop Pay της Shopify, η Klarna και άλλες υπηρεσίες ψηφιακών πληρωμών και χρηματοδότησης αγορών, περιορίζοντας το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα της εταιρείας.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η PayPal έκανε μια σειρά από λανθασμένες στρατηγικές επιλογές. Για χρόνια επικεντρώθηκε στην αύξηση του αριθμού των χρηστών και του μεριδίου αγοράς, προσφέροντας ιδιαίτερα ανταγωνιστικές τιμές, χωρίς όμως να μετατρέπει αυτή την ανάπτυξη σε αντίστοιχη αύξηση της κερδοφορίας.

Η εταιρεία δεν κατάφερε να αξιοποιήσει εγκαίρως νέες τάσεις όπως η ψηφιακή τραπεζική, οι εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης στις πληρωμές και το λεγόμενο agentic commerce, δηλαδή τις αυτόνομες αγορές που πραγματοποιούν συστήματα AI για λογαριασμό των καταναλωτών. Παράλληλα, οι σημαντικές επενδύσεις που έγιναν στην εφαρμογή Venmo και τις υπηρεσίες Buy Now και Pay Later δεν απέδωσαν τα αναμενόμενα.