Τα μηνύματα του νέου προϋπολογισμού: Οι προβλέψεις για ανάπτυξη – πρωτογενές πλεόνασμα

Ισχυρή ανάπτυξη σε επίπεδα πάνω από 2% και πρωτογενές πλεόνασμα 2,4% θα προβλέπει το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2026 που αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή στις 6 Οκτωβρίου.

Θα ακολουθήσει η κατάθεση στη Βουλή του νέου φορολογικού νομοσχεδίου στο οποίο θα περιλαμβάνονται όλες οι ελαφρύνσεις και ενισχύσεις που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης από το βήμα της ΔΕΘ. Μετά τις ανακοινώσεις της ΔΕΘ για την αξιοποίηση του δημοσιονομικού χώρου 1,7 δισ. ευρώ προς όφελος της κοινωνίας με επίκεντρο τη μεσαία τάξη, το οικονομικό επιτελείο μέσω του νέου προϋπολογισμού θα στείλει σαφές μήνυμα ότι το 2026 και τα επόμενα χρόνια θα συνεχιστεί η πολιτική διασφάλισης πρωτογενών πλεονασμάτων μέσω των υψηλών ρυθμών ανάπτυξης της οικονομίας και των παρεμβάσεων για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής. Στόχος η μείωση του δημοσίου χρέους σε επίπεδα κάτω από 120% του ΑΕΠ στις αρχές της επόμενης δεκαετίας όταν θα έχει αποπληρωθεί πρόωρα έως το 2031, δέκα χρόνια νωρίτερα από τον αρχικό προγραμματισμό, το πρώτο μνημόνιο.

Το 2025, για ακόμη ένα έτος, το πρωτογενές πλεόνασμα θα υπερβεί όχι μόνο τον αρχικό στόχο του 2,4% αλλά και τις υψηλότερες επικαιροποιημένες προβλέψεις που το ανέβαζαν στο 3,2% του ΑΕΠ. Ήδη το οκτάμηνο Ιανουαρίου – Αυγούστου το πρωτογενές πλεόνασμα ανήλθε στα 8,5 δισ. ευρώ έναντι στόχου 4,929 δισ. ευρώ στον προϋπολογισμό. Νεότερες εκτιμήσεις ανεβάζουν το φετινό πρωτογενές πλεόνασμα σε επίπεδα υψηλότερα του 3,5%. Αυτό σημαίνει ότι και φέτος η δημοσιονομική επίδοση της χώρας θα κυμανθεί σε επίπεδα πολύ υψηλότερα από τους αρχικούς στόχους.

Ο ρυθμός ανάπτυξης φέτος αναμένεται να κινηθεί σε επίπεδα υψηλότερα του 2% σημαντικά. Το μακροπρόθεσμο προβλέπει αύξηση του ΑΕΠ το 2025 κατά 2,3% ενώ πρόσφατα η Τράπεζα της Ελλάδος επικαιροποίησε την εκτίμησή της στο 2,2%. Οι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης αποτελούν κρίσιμο μέγεθος για την συνέχιση των υψηλών αναπτυξιακών ρυθμών της ελληνικής οικονομίας. Το πρόγραμμα αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Σεπτέμβριο του 2026 με την ολοκλήρωση όλων των οροσήμων που προβλέπει και την καταβολή των δόσεων. Το Νοέμβριο αναμένεται να υποβληθεί στην ΕΕ το 7ο αίτημα που αφορά χρηματοδοτήσεις ύψους 3,5 δισ. ευρώ. Από το ποσό αυτό τα 1,7 δισ. ευρώ αφορούν επιχορηγήσεις και τα 1,8 δισ. ευρώ δάνεια. Το αίτημα αυτό συνδέεται με την υλοποίηση συγκεκριμένων οροσήμων που σχετίζονται με μεταρρυθμίσεις και έργα. Το 8ο και το 9ο αίτημα θα υποβληθούν εντός του 2026.

Η μείωση του δημοσίου χρέους αποτελεί βασική προτεραιότητα για το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης και θα αποτυπώνεται στις προβλέψεις του νέου προϋπολογισμού. Με στόχο τα δάνεια του πρώτου μνημονίου να αποπληρωθούν έως το 2031, αντί για το 2041, το υπουργείο Οικονομικών, θα προχωρήσει τον ερχόμενο Δεκέμβριο σε ακόμη μία πρόωρη αποπληρωμή ύψους 5,29 δισ. ευρώ. Η πρόβλεψη για την πορεία του δημόσιου χρέους φέτος είναι ότι θα αποκλιμακωθεί στα επίπεδα του 145% του ΑΕΠ για να μειωθεί περαιτέρω το 2026 κάτω από το 140% του ΑΕΠ.