Σχέδιο για ολική επαναφορά των συλλογικών συμβάσεων-Ξεκινά ο διάλογος

Ξεκινά ο διάλογος κυβέρνησης εργοδοτών και εργαζομένων για τις αλλαγές στις συλλογικές διαπραγματεύσεις με στόχο την επαναφορά των συλλογικών συμβάσεων  στην αγορά εργασίας για να καλύπτουν το 80% των εργαζομένων από 30% που είναι σήμερα.

Σύμφωνα με πληροφορίες του Capital.gr, το σχέδιο των αλλαγών προβλέπει παρεμβάσεις σε τρία τουλάχιστον πεδία:

1.Στο ποσοστό 50%+1 που θα πρέπει να συμπληρώνουν οι εργοδότες ενός κλάδου για να κηρυχθεί υποχρεωτική μια κλαδική σύμβαση εργασίας. Το ποσοστό αποτελεί εμπόδιο στην επέκταση πολλών κλαδικών συμβάσεων καθώς οι επιχειρήσεις αποφεύγουν να συμμετέχουν στις διαπραγματεύσεις. Για να διευκολυνθεί η σύναψη και επέκταση περισσότερων συμβάσεων εξετάζεται το 50% να μειωθεί στο 40%.

2.Στις παραμέτρους που θα περιλαμβάνει η ατζέντα μιας συλλογικής διαπραγμάτευσης ανάμεσα σε συνδικάτα και εργοδοτικούς φορείς. Αυτό που εξετάζεται είναι να καθοριστεί ένα βασικό πλαίσιο με οικονομικά στοιχεία που θα λαμβάνονται υπόψη πριν από κάθε διαπραγμάτευση. Για παράδειγμα εξετάζεται να λαμβάνεται υπόψη η οικονομική κατάσταση ενός κλάδου, (κερδοφορία ή ζημιές) η εξέλιξη του μέσου μισθού για τους εργαζόμενους του ίδιου κλάδου, ο μέσος μισθός στην αγορά εργασίας, κ.λπ ώστε η συζήτηση να διεξάγεται σε ρεαλιστικά πλαίσια.  Για παράδειγμα, όταν ένας κλάδος έχει υψηλή κερδοφορία δεν θα μπορούν οι επιχειρήσεις να επικαλούνται τα αντίθετα για να αποφύγουν τις αυξήσεις μισθών. Αντίστοιχα όταν υπάρχουν ζημιές οι αυξήσεις μισθών θα είναι περιορισμένες. 

3.Στη θεσμοθέτηση νέων μορφών συλλογικών συμβάσεων όπως οι ενδοομιλικές, δηλαδή οι συμβάσεις εργαζομένων σε εταιρίες που ανήκουν στον ίδιο όμιλο. Τέτοιες συμβάσεις δεν προβλέπονται από τη νομοθεσία και θα αποτελέσουν μια από τις προτάσεις που θα συζητηθούν στον διάλογο για το νέο πλαίσιο των συλλογικών διαπραγματεύσεων. Οι ενδοομιλικές συμβάσεις είναι εκτός νομοθετικού πλαισίου και αφήνουν ακάλυπτο ένα σημαντικό ποσοστό εργαζομένων που μπορεί να ανήκουν σε έναν όμιλο εταιριών με διαφορετικές δραστηριότητες και διαφορετικά χαρακτηριστικά απασχόλησης. 

Οι αλλαγές θα περιληφθούν στο Σχέδιο Δράσης που θα καταρτιστεί στο υπουργείο Εργασίας, βάσει του νόμου 5163/2024 και θα πρέπει να περιλαμβάνει τα μέσα και τον μηχανισμό για την αύξηση του ποσοστού κάλυψης των εργαζομένων από συλλογική σύμβαση στο 80% όπως προβλέπει η Οδηγία 2022/2041 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Σήμερα το ποσοστό κάλυψης είναι περίπου στο 27% με 30% καθώς υπογράφονται ελάχιστες κλαδικές συμβάσεις και από αυτές ακόμα λιγότερες είναι αυτές που επεκτείνονται ώστε να καλύπτουν το σύνολο των εργαζομένων ενός κλάδου. 

Η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, έστειλε επιστολές στους κοινωνικούς εταίρους, όπως είχε αποκαλύψει πρώτο το Capital.gr, στις 15/4/2025 και 21/4/2025 καλώντας τους να ορίσουν εκπροσώπους εντός 5 ημερών και να παρουσιάσουν τις προτάσεις τους μέσα σε ένα μήνα αφότου προσκληθούν.

Το Σχέδιο Δράσης θα έχει διάρκεια από ένα έως πέντε έτη, θα ορίζει σαφές χρονοδιάγραμμα και συγκεκριμένα μέτρα για την αύξηση του ποσοστού κάλυψης από συλλογικές διαπραγματεύσεις, με πλήρη σεβασμό της αυτονομίας των κοινωνικών εταίρων, ενώ θα πρέπει να καταρτιστεί έως το τέλος του έτους 2025. 

Η ατζέντα του διαλόγου θα περιλαμβάνει αλλαγές στο πλαίσιο των συλλογικών διαπραγματεύσεων με στόχο να διευκολύνεται αφενός η σύναψη περισσότερων κλαδικών συμβάσεων και αφετέρου να επεκτείνονται σε περισσότερους εργαζόμενους.

Τα οφέλη θα είναι πολλαπλά και για όλους. Οι μισθοί θα ανέβουν πιο γρήγορα, μια σειρά από επιδόματα όπως γάμου, σπουδών, παιδιών θα καταβάλλονται σε περισσότερους εργαζόμενους, ενώ θα λειτουργήσει ο υγιής ανταγωνισμός στις επιχειρήσεις που θα οδηγήσει σε αύξηση της απασχόλησης και της παραγωγικότητας.